تحلیل آماری - سینوپتیکی بارشهای سنگین بهاری استان کرمانشاه
دوره 3، شماره 6، اسفند 1403، صفحه 127-146
https://doi.org/10.30740/cccd.2025.737309
فرید رضائی، بهلول علیجانی، محمد سلیقه
چکیده هدف از پژوهش حاضر، تحلیل آماری – سینوپتیکی بارشهای سنگین بهاری استان کرمانشاه، در راستای مدیریت صحیح برای جلوگیری از وقوع صدمههای مالی و جانی ناشی از توفان و سیلاب و استفاده بهینه و ذخیره کردن این نوع بارشها برای موقع کمبود آب و خشکسالی و...، میباشد. برای انجام این تحقیق، دادههای روزانه بارشهای سنگین بهاری نه ایستگاه استان کرمانشاه، درمحدودۀ زمانی (2013-1951) از سازمان هواشناسی کشور تهیه شد. سپس با استفاده از روشهای آماری شامل آمار توصیفی (فراوانی، صدکگیری) و آمار استنباطی (خوشهبندی) و روش سینوپتیکی (محیطی به گردشی)، از سایت NCEP/NCAR؛ نقشههای سینوپتیکی امگا درسطح (200-1000) hPa و نقشههای ترکیبی ( فشار سطح دریا با تاوایی، رطوبت ویژه با جریان باد در تراز 700 hPa و ارتفاع ژئوپتانسیل با تاوایی در تراز 500 hPa) دریافت، و نقشههای مورد مطالعه در محیط نرمافزار grads ترسیم شد. پس از شناسایی و تجزیه و تحلیل سه الگوی بارش سنگین، نتیجه این تحقیق نشان داد، در اثر ادغام سامانههای کم فشار دریای مدیترانه و دریای سرخ از یک طرف و از طرف دیگر، موقعیت مناسب پشته بر روی عربستان و دریای عرب، نفوذ ناوه بر روی منابع آبی مذکور و همچنین تشکیل هسته امگای منفی در ترازهای فوقانی تروپوسفر، شرایط را برای فرارفت و واگرایی مناسب رطوبت، از پهنههای آبی مورد نظر به سمت منطقه مورد مطالعه فراهم کرده است.

