3
رئیس اداره تحقیقات کاربردی /اداره کل هواشناسی گیلان
4
دانشجو/ دانشگاه تهران
5
کارشناس اداره کل هواشناسی گیلان
چکیده
منجیل به دلیل بادش، در کشور معروف است ولی انجام پژوهش در زمینه سازوکار شکلگیری، رفتار و گستره مکانی باد منجیل بسیار محدود است. در این مطالعه از دادههای ایستگاههای همدید منطقه و 2.5 درجه NCEP/NCAR و 0.25 درجه (ECMWF) جهت تحلیل رفتار این پدیده استفاده شد. باد منجیل از حوالی 9 صبح به وقت محلی شروع به وزیدن میکند و اوج فعالیت آن در ساعات 15 تا 16 محلی است. بیشینه فراوانی باد در طی ماههای خرداد و تیر است. رفتار آماری پدیده نشان از تاثیرپذیری آن از رژیم حرارتی روزانه و فصلی دارد. کشیدگی درهی سفیدرود و قرارگیری تنگه منجیل در خروجی آن و ورود یکباره آن به دشت منجیل، شرایط وزش و گسترش بادبزنی شکل باد منجیل را در گستره فلات ایران از دشت قزوین تا دشت زنجان فراهم کردهاست. بررسی همبستگی فراوانی سمت و تندی باد در جنوب البرز نشان میدهد که گستره باد منجیل از غرب به غرب دشت زنجان، از شرق در تهران و از جنوب تا بوئینزهرا در طی ماههای اوج فعالیت کشیده میشود رفتارهای روزانه و فصلی باد منجیل به ویژه از لحاظ تندی و فراوانی رخداد تابع دو سامانهی فشاری، مقیاس منطقهای است که به شدت از ویژگیهای حرارتی سطوح زیرین جو متاثر هستند. در این مطالعه برای شناسایی عامل به وجود آورنده باد منجیل شاخص CSIP معرفی شد که تاییدکننده عامل به وجود آورنده باد منجیل است. این مطالعه برای اولینبار نشان داد که جیرنده در ارتفاع 1500 متری در دامنههای جنوبی بادی، مشابه منجیل دارد.
