نویسنده = مجید رضایی بنفشه
تعداد مقالات: 2
تحلیل شاخص‌های اقلیم کشاورزی یخبندان در ایستگاه سینوپتیک مراغه

تحلیل شاخص‌های اقلیم کشاورزی یخبندان در ایستگاه سینوپتیک مراغه

دوره 2، شماره 3، خرداد 1402

مرضیه اسمعیل پور، مجید رضایی بنفشه، هاجر ارسالی

چکیده یکی از موضوعات پژوهشی در اقلیم، مطالعه و شناسایی یخبندان و توزیع زمانی و مکانی آن در هر منطقه جغرافیایی است که هر ساله محصولات کشاورزی را در نقاط مختلف دنیا تهدید می‌کند. به دلیل موقعیت کوهستانی و ارتفاع زیاد شهرستان مراغه، سرمازدگی و یخبندان هر ساله خساراتی را به باغ‌های این منطقه وارد می‌کند. به دلیل اتکا اقتصادی مردم این منطقه به کشاورزی و تولیدات باغی مطالعه ویژگی‌های یخبندان اهمیت زیادی دارد. در این پژوهش 5 شاخص اقلیم کشاورزی شامل تاریخ اولین یخبندان پاییزه، تاریخ آخرین یخبندان بهاره، تاریخ یخبندان زودرس پاییزه، تاریخ یخبندان دیررس بهاره و فصل عاری از یخبندان مطالعه شد. با استفاده از داده‌های حداقل دمای روزانه ایستگاه‌ سینوپتیک مراغه طی دوره‌ی آماری 32 ساله (2015-1984)، شاخص‌های مورد نظر استخراج شدند. با استفاده از نرم افزار Matlab از میان 17 توزیع احتمالاتی، مناسب-ترین توزیع احتمالاتی برای هر یک از شاخص‌های یخبندان مشخص گردید. طبق نتایج، برای شاخص آغاز یخبندان توزیع لجستیک، برای خاتمه یخبندان توزیع نرمال معکوس، برای یخبندان زودرس پاییزه توزیع مقادیر حدی، برای یخبندان دیررس بهاره توزیع لوگ لجستیک و برای شاخص طول فصل رشد نیز توزیع ویبول مناسب‌ترین توزیع تشخیص داده شد. سپس با استفاده از توزیع‌های منتخب، تاریخ‌های احتمالی وقوع شاخص‌های مورد مطالعه در سطوح احتمالاتی مختلف و همچنین دوره‌های بازگشت یخبندان محاسبه شد. نتایج نشان داد که هر 5 سال یک بار تاریخ آغاز یخبندان 16 آبان، تاریخ خاتمه 8 فروردین، تاریخ یخبندان زودرس پاییزه 14 آبان، یخبندان دیررس بهاره 28 فروردین و طول فصل رشد 201 روز خواهد بود.

شناسایی الگو های غیر فضایی تغییرات ساعتی دما در مقیاس ماهانه، فصلی و سالانه (مطالعه موردی: ایستگاه سینوپتیک تبریز)

شناسایی الگو های غیر فضایی تغییرات ساعتی دما در مقیاس ماهانه، فصلی و سالانه (مطالعه موردی: ایستگاه سینوپتیک تبریز)

دوره 1، شماره 1، خرداد 1401، صفحه 98-121

هاشم رستم زاده، مجید رضایی بنفشه، اکبر حسین نژاد

چکیده در این پژوهش به منظور تعیین و تفکیک تغییرات و روند دمای سینوپ های 3 ساعته در مقیاس ماهانه، فصلی و سالانه، داده های ساعتی ایستگاه سینوپتیک تبریز(با 195768 برداشت داده) طی دوره آماری (1951-2017) استخراج و مورد بررسی قرار گرفت. با استفاده از کد نویسی در نرم افزار Matlab داده های  3ساعته(سینوپ ها) به داده های ساعتی-ماهانه، ساعتی-فصلی و ساعتی-سالانه تبدیل شدند. پس از تهیه پایگاه داده مورد نظر، به منظور شناسایی روند و معنی داری روند تغییرات از روش تحلیل ناپارامتریک من-کندال و نیز برای تعیین شیب خط روند هرکدام از این واحد های زمانی از آزمون تخمینگر شیب سن استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد که در طول شبانه روز، داده ساعتی-ماهانه دمای ساعت 03:00 در ماه ژوئن با 71/0 درجه سانتیگراد در هر ده سال بیشترین افزایش را دارد. از نظر ساعتی-فصلی، فصل تابستان در ساعت 03:00 حدود 66/0 درجه سانتیگراد در هر دهه افزایش داشته است. بیشترین میزان تغییرات میانگین سالانه دما مربوط به سینوپ های 00:00 و 03:00 با 46/0 درجه سانتیگراد افزایش در هر دهه می باشد. در کل نتایج نشان می دهد که شیب تغییرات دما در سینوپ های شبانه بیشتر از سینوپ های روزانه و شیب تغییرات دما در فصول گرم سال بیشتر از فصول سرد سال است. با توجه به این روند انتظار می رود که در ده سال آینده مصرف انرژی(سرمایشی) در تابستان افزایش یابد.