واکاوی دمای پتانسیل معادل به عنوان نمایه‌ای از گرمایش جهانی: مطالعه موردی ایستگاه همدید مریوان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه آب و هواشناسی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه آب و هواشناسی ، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

10.30740/cccd.2026.2089578.1108
چکیده
با افزایش دمای هوا و گرمایش جهانی رفتار فراسنجهای جوی دستخوش وردایی قابل توجهی شده است. رایج است که برای شناخت نرخ گرمایش جهانی از وردایی فراسنج دما بهره گرفته می شود ولی برای شناخت دقیق‌تر آن به کارگیری نمایه‌ی دمای پتانسیل معادل بسیار جامع‌تر و گویاتر است. از آن جایی که این نمایه وردایی در محتوای رطوبتی جو و گرمای نهان ناشی از بخار آب موجود در جو را در کنار دما نمایان می سازد می تواند ابزار بهینه‌تر و مناسبتری برای واکاوی گرمایش جهانی باشد. در این راستا هدف از انجام این پژوهش شناخت وردایی دمای پتانسیل معادل به عنوان نمایه‌ای از گرمایش جهانی در ایستگاه همدید مریوان که در نزدیکی دریاچه زریبار قرار دارد، انتخاب شد. برای نیل به این هدف از داده های روزانه‌ی مقادیر فراسنجه‌های جوی ایستگاه همدید مریوان طی بازه‌ی زمانی 1/1/1993 تا 31/12/2024 بهره گرفته شد. یافته­های حاصل از این پژوهش نشان داد که به دلیل نقش بخار آب موجود در جو و مجاورت با پهنه‌ی آبی دریاچه زریبار، مقادیر دمای پتانسیل معادل در ایستگاه همدید مریوان بیش از مقادیر دمای هوا و شتاب افزایش دمای پتانسیل معادل بیش از شتاب افزایش دمای هوا است و با نرخ 3/1 درجه سلسیوس به ازای هر دهه، افزایش یافته است که بیانگر افزایش مقدار بخار آب و تبخیر و تعرق در جو است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات